متون عمومی
2

1
1)پناه گاه حیات وحش تالاب کجی نمکزار
کجی نمکزار به استناد بند "و" ماده 6 قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست از تاریخ 15/11/86 به مدت 5 سال به عنوان منطقه شکار ممنوع اعلام گردید. منطقه مذکور بر اساس آگهی رسمی مصوبه شماره 312 شورایعالی حفاظت محیط زیست به عنوان پناه گاه حیات وحش کجی نمکزار معرفی گردید. مساحت منطقه 22765 هکتار وبین ΄50 ˚59 طول غربی تا ΄00 ˚60 طول شرقی و بین ΄54˚31 عرض جنوبی تا ΄10 ˚32 عرض شمالی واقع گردیده است.
موقعیت جغرافیایی
شمالاً: از تقاطع راه خاکی قدیمی نهبندان با جاده آسفالته فیروزآباد به انتهای روستای فیروزآباد و پس از گذشتن از منتهی الیه اراضی کشاورزی فیروزآباد و منتهی الیه اراضی چاه امینی و چاه هاشمی نژاد به چاه قلعه کهنه و سپس به چاه چشمه و در مسیر راه خاکی تا چاه پوره و سپس در مسیر جاده به تقاطع راه خاکی چاه دراز با راه خاکی شورک.
شرقاً: از تقاطع راه خاکی چاه دراز و راه خاکی شورک در امتداد راه خاکی چاه دراز و پس از گذشتن از منتهی الیه اراضی کشاورزی چاه دراز به روستای چاه دراز و سپس در مسیر راه خاکی داخل رودخانه تا تقاطع جاده قدیمی نهبندان
جنوباً: تقاطع راه چاه دراز با جاده خاکی قدیمی بیرجند- نهبندان
غرباً: از تقاطع راه چاه دراز با جاده خاکی قدیمی بیرجند- نهبندان در امتداد جاده خاکی قدیمی تا تقاطع راه خاکی چاه کشاورزی بهرامی و پس از گذشتن از منتهی الیه کوره محمد دانش و اراضی کشاورزی چاه کرمانی به راه خاکی قدیمی نهبندان_بیرجند، سپس در مسیر جاده به تقاطع جاده با راه فیروزآباد.
سیمای طبیعی منطقه
از نظر توپوگرافی منطقه عمدتاً به صورت دشتی و هموار بوده و در منتهی­الیه شمال و تا حدودی شمال غرب منطقه رشته کوهی با نام باران و بهاران کشیده شده است که جزء محدوده نقشه اصلی تالاب نیست ولی باعث گردیده تا منطقه دارای تنوع اکوسیستمی گردد.
منطقه از نظر آب و هوایی در ناحیه خشک و نیمه خشک قرار دارد. تالاب کجی نمکزار نهبندان شوره­زاری وسیع در 75 کیلومتری شمال شهر نهبندان است که بدلیل پایین بودن سطح ارتفاع آن نسبت به مناطق اطراف محل تجمع زهاب منطقه گردیده است و با توجه به اینکه شوری خاک آن نیز زیاد می­باشد به دریاچه نمکی تبدیل گردیده است. از آنجایی که در تمام فصول سال دارای آب بوده، محل امنی برای پرندگان مهاجر آبزی می­باشد و همه ساله تعداد زیادی از پرندگان مهاجر را در خود جای می­دهد و نیز دارای برآمدگیهای خشکی همراه با پوشش گیاهی مناسب برای تخمگذاری پرندگان می­باشد.
منطقه تالاب کجی نمکزار نهبندان نیز همانطور که از نامش پیداست همانند سایر تالاب­های کشور پرندگان متنوعی را در خود جای داده است و هر ساله خصوصاً در فصل مهاجرت پرندگان آبزی و کنار آبزی، گونه­های مختلفی از قبیل آبچیلیک پاسبز، آبچیلیک پاسرخ، حواصیل خاکستری، حواصیل سفید، خوتکا و اردک سرسبز در آن به چشم می­خورند.
دلیل نامگذاری آن وجود روستای کجی در حاشیه تالاب و همچنین خود تالاب که از دور به صورت یک نمکزار دیده می شود.
حیات وحش:منطقه کجی نمکزار نهبندان پرندگان متنوعی را در خود جای داده است و هر ساله خصوصاً در فصل مهاجرت پرندگان آبزی و کنار آبزی، گونه های مختلفی از پرندگان در آن به چشم می خورند. از حیات وحش موجود در منطقه به موارد زیر می توان اشاره کرد:
پرندگان: عقاب طلایی، دال، پیغوی کوچک، جغد کوچک، بلدرچین معمولی،کبوتر، زاغ بور، زاغ نوک قرمز، زاغی، گنجشک درختی، دم جنبانک ابلق، چکاوک کاکلی، چکاوک پنجه کوتاه، پرستو، هدهد، سبزه قبا، کفتار، هوبره، کوکر شکم سیاه، دودک، سلیم طوقی و .... . خزندگان: مار پلنگی، مار جعفری، لاک پشت مهمیزدار بالغ، بزمچه بیابانی خاکستری و.... . پستانداران: گرگ، روباه، تشی، خرگوش، خارپشت و ....

پوشش گیاهی: از گیاهان غالب در منطقه در حال حاضر در مناطق دشتی قیچ، گز و تاغ می باشد که از پوشش نسبتاً خوبی برخوردار می باشد و در حاشیه تالاب بوته های گز، آتریپلکس، قلیا و نی به چشم می خورد. همچنین از دیگر گیاهان منطقه می توان به موارد ذیل اشاره کرد: درمنه، خارشتر، چرخه، کما، اشنان، هندوانه ابوجهل، سئودا و اسپند. نیزارها نیز سطح قابل توجهی از سطح منطقه را به خود اختصاص داده اند. بطور کلی چون منطقه در ناحیه خشک و نیمه خشک قرار گرفته است و از طرفی خشکسالیهای چند ساله اخیر بر منطقه حکمفرماست، پوشش گیاهی آن فقیر می باشد. همچنین چرای بی رویه و بهره برداری بدون در نظر گرفتن ظرفیت مراتع بیش از پیش باعث تخریب مراتع موجود گردیده است.

نقشه پناه گاه حیات وحش تالاب کجی نمکزار نهبندان

2) پناه گاه حیات وحش رباط شور

پناهگاه حیات وحش رباط شور به استناد بند "الف" ماده 3 قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست و با مصوبه شماره 347 شورایعالی حفاظت محیط زیست مورخ 14/9/89 و شماره روزنامه رسمی 19167 مورخ 29/9/89 ارتقاء سطح یافته است. منطقه رباط شور با مساحت 63900 هکتار بین 00 24 57 طول غربی تا 00 58 57 طول شرقی و بین 00 48 33 عرض جنوبی تا 00 00 34 عرض شمالی واقع گردیده است.

موقعیت جغرافیایی
شمالاً از محل اتصال راه خاکی بشرویه به چاهنو با جاده شرکت گاز و در مسیر این جاده بطرف شرق تا محل اتصال آن به راه خاکی محله دامداری آقای جعفرزاده به روستای پلوند.
شرقاً: در مسیر جاده راه خاکی محله دامداری آقای جعفرزاده تا دامداری مذکور به شرق تا پوزه ریگی و سپس در خط مستقیم مفروض تا حوض حاجی مندلی، چاه طبسی و از آنجا مستقیم بطرف جاده آسفالته فردوس به بشرویه تا حریم جاده مذکور
جنوباً : از حریم جاده آسفالته فردوس- بشرویه به سمت بشرویه تا 10 کیلومتری پاسگاه شهید زارع مستقیماً به طرف شمال و از نقطه فوق مستقیم متصل به راه خاکی رباط شور به سد کلاوگی و در مسیر راه خاکی تا سد کلاوگی و سپس در امتداد مسیر کوره راه تا حوض آقا.
غرباً: از حوض آقا مستقیماً متصل به حریم جاده خاکی بشرویه به چاهنو( حدود 12 کیلومتر مانده به تقاطع آن با جاده شرکت گاز) به سمت چاه نو در حریم جاده فوق تا اتصال آن به جاده خاکی شرکت گاز.
سیمای طبیعی منطقه
کوه رباط شور که با مورفولوژی سنگلاخی، تقریباً متقارن و قله های مضرس با حداکثر ارتفاع 1523 متر در داخل دشت قرارگرفته است. سایر نقاط ارتفاعی بصورت تپه ماهورها و تپه های شنی کم ارتفاع درسطح منطقه مشاهده می گردد. بنابراین از نظرتوپوگرافی منطقه پیشنهادی رباط شور را می توان به سه قسمت تقسیم نمود:
الف) کوه رباط شور که مرتفع ترین نقطه و بصورت سنگلاخی و مضرس و اغلب فاقد بافت خاک مناسب، درصد کمی از مساحت منطقه را در برگرفته است.
ب) اراضی دشتی با تپه ماهورهای کم ارتفاع حدود 40درصد از مساحت منطقه را شامل می شود.
ج) حدود 55 درصد از وسعت منطقه را ریگزار وتپه های شنی در برگرفته است.
حیات وحش: گونه های شاخص منطقه، کل وبز وآهو که زیستگاه اصلی آنها به ترتیب کوه رباط شور و ریگ رباط شور است. منطقه رباط شور دارای تنوع زیستی با ارزشی است. این منطقه زیستگاه مناسبی برای رده های مختلف جانوری بویژه پستانداران، پرندگان وخزندگان است. گونه های مختلفی از حیوانات فوق در این منطقه مشاهده شده اند که از آن جمله به موارد ذیل اشاره می شود.
پستانداران: کل و بز، خرگوش، آهو، جوجه تیغی، گربه شنی ، سیاه گوش ، روباه معمولی ، روباه شنی ، زرده بر، خفاش ، گرگ، شغال ، کفتار، انواع جوندگان مانند مانند تشی ، پامسواکی و..
پرندگان: کرکس، کبک، تیهو، هوبره، انواع کوکر، دودوک، سبزقبا، چکاوک ،سنگ چشم وسایر گنجشک سانان، انواع مختلفی از پرندگان شکاری بزرگ وکوچک از قبیل عقاب، سارگیه ، دلیجه وغیره .
خزندگان: لاک پشت ، بزمجه ، آگاما، انواع مار ومارمولک (می توان بیان داشت این منطقه بیشترین تنوع و تعدد خزندگان را در سطح استان دارا می باشد، بطوریکه می توان از آن به موزه زنده خزندگان استان یاد کرد).
پوشش گیاهی: علی رغم اقلیم بیابانی و نیمه بیابانی، کمبود بارندگی وخشکسالیهای مداوم، پوشش گیاهی منطقه از نظر تنوع و در برخی نقاط از نظر سطح پوشش چشمگیر می باشد. از نظر تیپ پوشش گیاهی می توان منطقه را به پنج تیپ تقسیم نمود:
الف) کوه رباط شور: گونه غالب آن درمنه کوهی و از گونه های همراه آن گیاهان بوته ای گدسک که در فصل بهار با گلدهی و میوه دهی زیبایی خاصی به طبیعت کوهستان و اراضی حاشیه و پایکوه می بخشد. پرند، مخلصه، هوم، انواع گیاهان دارویی و خوراکی مانند ریواس، کلپوره، کاکوتی، ملنگو، زیره سیاه و گونه های علفی یکساله و چند ساله.
ب) اراضی پیرامونی و گرداگرد کوه رباط شور: این محدوده با تراکم و درصد پوشش بیشتر گونه غالب درمنه دشتی از سایر محدوده ها مجزا و مشخص می باشد . از گونه های همراه آن قیچ، پرند، پرچم، لاله و سایر گونه های علفی یکساله و چندساله را می توان نام برد.
پ) دشت مرکزی : بین کوه رباط شور و ریگزار حاشیه آبراهه ها داری پوشش گیاهی به نسبت ضعیف و پراکنده است. درمنه، خارشتر، انواع شور، اسپند، قیچ، گونه هایی از گیاهان علفی یکساله نمونه هایی ازپوشش گیاهی این قسمت می باشد. درحاشیه ریگزار پوششی غالب بوته های جفنه با سطح پوشش خوب تشکیل می دهد. این شرایط در قسمتهایی از اراضی شمال منطقه نیز حاکم و جمعاً حدود 30درصد از مساحت کل منطقه را شامل می شود.
ت) ریگزار وتپه های ماسه ای : (حدود 55 درصد از کل مساحت منطقه )
درفصل بهار با رویش گیاهان علفی یکساله سرسبزی خاصی به خود می گیرد. این سرسبزی در برخی نقاط با ادامه حیات گیاهانی مانند سیف، نخود وحشی و هندوانه ابوجهل در فصل تابستان و پاییز نیز ادامه داشته و منبع غذایی خوبی برای گیاه خواران وحشی بویژه آهو محسوب می شود. درختان تاغ بصورت پراکنده مشاهده می شوند. اسکنبیل بصورت متراکم یا پراکنده قسمتهایی از این محدوده را پوشش داده است. جفنه، پرچم، حلمه ،چربوک، ( اسامی محلی ) نیز از جمله گونه های گیاهی دیگر آن است.

نقشه پناه گاه حیات وحش رباط شور

بيشتر
 

:: تمامی حقوق وب سایت متعلق به سازمان حفاظت محیط زیست می باشد ::