1
چالش ظروف یکبار مصرف در عزاداری ها چالش ظروف یکبار مصرف در عزاداری ها

محمود آبادی- مردم ایران طی این دو ماه عزیز بنا به سنت و ذائقه‌شان غذاهای گوناگون را طبخ کرده و میان عزاداران و همسایگان و نیازمندان پخش می‌کنند اما آنچه در سال‌های اخیر برای پخش نذری‌ها فراگیر شده و صحبت‌های ضد‌و نقیضی در مورد استفاده از آنها بیان می‌شود، ظروف یکبارمصرف است. ظروفی که بعد از استفاده چهره ی شهر را نیز تغیر می دهد و به نوعی تبدیل به عزای بعد از عزاداری برای مسئولان خدمات شهری می شود.در استفاده از این ظروف دوچالش مهم وجود دارد. چالش اول بیماری زا بودن برخی از این ظروف است.این روزها با توجه به هزینه ناچیز خرید انواع این ظروف یکبارمصرف، تکایا، حسینیه‌ها و مساجد نیز سعی بر این دارند تا با پخش غذای نذری در این ظروف، از طرفی هم از هزینه‌هایی که بابت نظافت و شست‌وشو صرف می‌شود بکاهند و هم از آسیب رسیدن به سلامت عزداران جلوگیری کنند. این در حالی است که هشدارهای کارشناسان پزشکی در مورد استفاده از این ظروف روزبه‌روز بیشتر می‌شود و توصیه می‌کنند که مردم دست‌کم برای استفاده از این ظروف به نوع کاربری‌شان بیشتر توجه کنند. با وجود این، همچنان در بسیاری از شهرهای کشور نه‌فقط خیلی‌ها به این نکته که غذای گرم در ظروف یکبارمصرف باعث تجزیه سریع مواد پلیمرهای درون این ظروف به مواد سرطان‌زا می‌شود، توجه نمی‌کنند بلکه داشتن شناسنامه واحد تولیدی زیر ظرف را فدای قیمت آن می‌کنند و از ظرف‌های یکبارمصرف غیراستاندارد استفاده می‌کنند

اطلاعیه  مهم

بهتر است بدانید در اطلاعیه اتحادیه صنف پلاستیک و ملامین استفاده از ظروف یکبارمصرف بهداشتی تهیه شده از مواد فودگرید” برای مصرف موادغذایی و نوشیدنی‌های سرد بدون مشکل ذکر شده است. علاوه بر این، گفته شده که تهیه ظروف یکبارمصرف پلاستیکی نسبت به ظروف گیاهی نشاسته‌ای به‌صرفه‌تر است؛ ضمن اینکه انبار کردن ظروف گیاهی سخت است و اهمال ورزیدن در نحوه نگهداری آنها می‌تواند باعث تجمع حشرات موذی شود.از سوی دیگر ظروف “پلی‌استایرنی” شفاف (ظروف پی‌وی‌سی) نیز فقط برای موادغذایی در دمای معمولی باید استفاده شود؛ گرچه در بسیاری از کشورهای دنیا استفاده از این ظروف منسوخ شده است. این در حالی است که ظروف “پلی‌اتیلنی” (PE) سفیدرنگ برای بسته‌بندی و نگهداری روغن، سرکه و محصولات لبنی و مواد‌غذایی با حرارت بالا و مرطوب مناسب‌تر هستند. همچنین استفاده از ظروف پلی‌پروپیلنی” (PP)سفید رنگ برای بسته‌بندی محصولات لبنی و موادغذایی گرم بلامانع بوده و اخیرا در جهان به‌جای لیوان‌های یکبارمصرف شفاف از لیوان‌های پلی‌پروپیلنی استفاده می‌شود. با این حال، باید درنظر داشت که هیچ ماده‌غذایی را نباید همراه با ظرف یکبارمصرف در “مایکروویو” گرم کرد یک فروشنده ی ظروف یکبار مصرف در بیرجند درباره استفاده از ظروف یک بار مصرف می گوید:تبلیغات در زمینه سرطان‌زا بودن ظروف یکبارمصرف مانند این است که مردم را از آب بترسانیم زیرا آب از هیدروژن و اکسیژن تشکیل شده که اولی قابل انفجار بوده و دومی با حضور خود این اتفاق را تسهیل می‌کند. این فروشنده که نمی خواهد نامش درج شود می افزاید: درواقع درست است که”بنزنسرطان‌زاست اما بنزنی که در ساختار مولکولی” مونواستایرن “وجود دارد هیچ ارتباطی به ساختار کلی آن ندارد. علاوه بر این، ظروف پلی‌استایرن از پلیمر استایرن تولید می‌شود؛ نه مونواستایرن؛ در ضمن دمای تجزیه پلی‌استایرن 300 درجه سانتی‌گراد است

استفاده از ظروف گیاهی 

و اما چالش دوم تولید زباله های زیاد پلاستیکی با حجم زیاد در این ایام است. مدیرکل حفاظت محیط زیست بیشتر بر آثار این ظروف در محیط زیست تاکید دارد و می گوید: با توجه به نزدیک شدن به ایام محرم و اینکه از سنت های پسندیده ی مذهبی در این ایام ، اطعام نیازمندان و پذیرایی از عزاداران حسینی است. متاسفانه به دلیل استفاده از ظروف یک بار مصرف و تجمع زباله ، آسیبهای جدی به محیط زیست وارد می شود.اکبری می افزاید:به شهروندان  و عزاداران توصیه می کنیم ضمن استفاده از ظروف یکبار مصرف گیاهی و کاغذی برای  جمع آوری و مدیریت پسماندهای تولیدی توجه ویژه داشته باشند .مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی در خصوص توصیه های زیست محیطی برای حفظ سلامت عزاداران حسینی در ایام محرم می گوید : هر ساله با فرا رسیدن ایام محرم و صفر حجم زیادی از نذورات در ظروف پلاستیکی و یکبار مصرف در مساجد، هیات ها و تکایای مذهبی در استان توزیع می شوند که تماس این ظروف با غذای گرم‌ و چرب، خاصیت اسیدی ایجاد کرده و مواد بسیار خطرناکی تولید می کند که تهدیدی برای سلامت شهروندان محسوب می شود.اکبری توصیه می کند: شهروندان از ظروف یکبار مصرف با منشا گیاهی استفاده کنند.وی  با بیان اینکه شهروندان در توزیع چای، شیر داغ و یا هر نوع نوشیدنی دیگر از لیوان های یکبار مصرف کاغذی یا با پایه گیاهی بهداشتی استفاده کنند، خاطر نشان کرد: ضروری است تا پس از توزیع و مصرف نذورات ،هیات ها، مساجد ، تکایا با همکاری عموم شهروندان فهیم برای  جمع آوری ظروف استفاده شده اقدام کنند.مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی ادامه داد: شهروندان از رها کردن ظروف در محل خودداری کنند. ضمن اینکه ضروری است مسئولان هیئت ها و تکایا در جمع آوری این ظروف در محل توزیع، نظارت لازم را داشته باشند.مدیرکل حفاظت محیط زیست  از ائمه جماعات مساجد نیزخواست تا در جلسات و سخنرانی های مساجد در انتقال مفاهیم کاربردی محیط زیستی به عزاداران حسینی تلاش کنند.

پاکیزه ترین شهر ایران 

را پاکیزه نگه دارید

هیئت های مذهبی نیز برنامه های ویژه ای برای این موضوع دارند.مسئول گروه رفتگران طبیعت خراسان‌جنوبی نیز درباره پاکیزه نگهداشتن محیط زیست در ایام عزاداری می گوید: به همت گروه رفتگران طبیعت و همکاری شهرداری بیرجند فرهنگ پاکسازی ایام محرم نهادینه می‌شود. ابوالفضل علیزاده، می افزاید: گروه رفتگران طبیعت خراسان‌جنوبی با همکاری شهرداری بیرجند  اقدام به پاکسازی و فرهنگسازی ویژه ایام محرم کرده است.وی ادامه می دهد: برنامه‌های پاکسازی و فرهنگسازی طی دو سال گذشته در روزهای تاسوعا و عاشورا با هدف فرهنگسازی تولید کمتر زباله و پاسداری از محیط زیست به عنوان یکی از مصادیق اصلی  “ حق الناس”  برگزار می‌شود.مسئول گروه رفتگران طبیعت خراسان‌جنوبی با اشاره به برنامه‌های امسال توضیح می دهد : پاکسازی مسیرهای هیأت‌های مذهبی در روز تاسوعا و عاشورا و همچنین نصب کیسه زباله در مسیرهای منتهی به قتلگاه مهمترین بخش این برنامه ها است. علیزاده با تاکید به اینکه شرکت در این حرکت برای تمامی شهروندان امکان‌پذیر است، ادامه می دهد: پیش بینی می‌شود این طرح مورد استقبال شهروندان قرار گرفته همانگونه که سال گذشته حدود ۵۰ نفر در این برنامه شرکت و بیشتر ۲۰۰ کیسه زباله جمع اوری شد.مسئول گروه رفتگران طبیعت خراسان‌جنوبی تصریح می کند: عزاداران با هر نیتی که در عزاداری‌ها شرکت می‌کنند، ظروف یکبار مصرف را در داخل سطل زباله بیاندازند.وی یادآور می شود: در روز تاسوعا تجمع در میدان ابوذر جنب شهرداری ساعت 10 صبح و در روز عاشورا میدان امام حسین (ع) ساعت 15 خواهد بود

نظافت و پشتوانه محکم دینی

مسئله مهمی که در این رابطه به چشم می آید؛ ضرورت تبیین فرهنگی نظافت شهری در این ایام است.محرم؛ ماهی که بزرگ ترین جلوه های ایمان و خلوص در آن متجلی می شود علاوه بر شور عظیم حسینی می تواند منشا تغییرات کاربردی و اهداف فرهنگی نیز باشد.در فرصت بی نظیری که وحدت و هم آوایی همگانی شهر و روستاهای کشور را یکپارچه می کند و بیشتر افراد جامعه به هر شکلی تلاش می کنند، ارادت خود را به خاندان پیامبر اکرم (ص) نشان دهند و زیبایی های فراوانی را خلق می کنند، چه خوب می شد اگر تلاشی هم در این فضا آغاز شود و یک عادت قدیمی اما زشت را برای همیشه از فرهنگ ایرانی خارج کند.عادتی که باعث می شود، ایرانیان در نشست های گروهی و طبیعت گردی های خود، زباله های تولید شده را در طبیعت و کوچه و خیابان رها کنند و به آلودگی هایی که این اقدام برای محیط زندگی دارد، توجه نکنند.اکنون که محرم بستری برای هم آوایی ایرانیان است و در قالب آن بسیاری از سنت های حسنه چون نذری دادن و اطعام رهگذران در دستور کار شهروندان است، چه خوب می شد اگر فرهنگ نریختن زباله در محیط زندگی نیز مورد تأکید قرار گیرد و آرام آرام یک سنت و عادت زیبای دیگر را به سنت های خوب ایرانی اضافه کند؛ عادتی که از محرم آغاز می شود و در سایر مراسم دینی و ملی نمود دوباره خواهد یافت.این موضوع از پشتوانه محکم دینی نیز برخوردار است. شاید بزرگ ترین و مهم ترین نمود دینی این طرح در زنده نگه داشتن فریضه امر به معروف و نهی از منکر است. هدف والایی که فلسفه قیام امام حسین(ع) است و به طور عجیبی در تمام زوایای زندگی فردی و اجتماعی  جریان دارد. بنابراین باید یکدیگر را از ایجاد مخاطرات زیست محیطی و آسیب های جبران ناپذیر آن نهی کنیم.

همه نیت کنیم: یک نذر زیست محیطی!

عزاداری برای امام حسین(ع) همواره آداب خاص خود را داشته است. ادب و تواضع در دستگاه عظیم حسینی زیباترین نمایش عشق و دلدادگی است.حال چه ادبی بالاتر از آن که زائر حسین(ع) در مهمانی او راضی به خم شدن قامت پاکبانان شهرداری نشود! نذر فقط در اطعام عزادران خلاصه نمی شود. تلاش برای پاک ماندن شهر در ایام عزای حسین(ع)  نیز می تواند یک نذر زیست محیطی باشد؛ مگر نه آن که پاکیزگی نیمی از ایمان است و دین اسلام همواره آن را در راس قرار داده است؟در این میان از سهم متولیان مذهبی نیز نمی توان غافل شد. سرازیر شدن خیل عظیم عزاداران به مساجد و تکایا و آمادگی قلوب آنان برای موعظه و حکمت فرصت بی نظیری است که باید از ان بهره جست.توصیه های مداوم روحانیان و ائمه جمعه و شرح تمام زوایای عزاداری در ماه محرم؛ همچنین تبیین این مسئله از منظر دینی و اعتقادی کمک بزرگی در پر کردن خلاء های فرهنگی به شمار می رود.در این میان هیئت های عزاداری و متولیان آن ها نیز می توانند با برنامه ریزی درست و اصولی نقش موثری بر کاهش تولید زباله در این ماه ها داشته باشند. برگزاری جلساتی با همین موضوع قبل از شروع ماه محرم و توزیع گسترده کیسه زباله؛ تعیین افرادی از میان هیئت به عنوان مسئول پیشگیری از رهاسازی زباله ها در طول مسیر حرکت هیئت، از جمله اقدامات موثر و کاربردی است.شهرداری ها نیز باید در اقدامی هماهنگ و از قبل برنامه ریزی شده نسبت به استقرار  سطل های زباله و یا در اقدامی کم هزینه تر؛ جانمایی  مناسب کیسه های زباله در فواصل کوتاه  همت گمارند.همچنین مردم به عنوان رکن اصلی این حرکت، باید به جنبه های مادی و معنوی عزاداری نیز آگاه باشند.قربانی نمودن دام در معابر و مسیرهای شهری و رها سازی آثار خون می تواند منشا بیماری های خطرناکی باشد. این مسئله نیازمند ورود جدی مسئولان برای تجمیع  نذورات مردم و ذبح بهداشتی دام است.علاوه بر این هر یک از مردم نیز باید خود را نسبت به زباله ها و آلودگی های تولید شده از نذورات خویش مسئول بداند و حتی الامکان برای پاکسازی و جمع آوری آن ها اقدام نماید.این مسائل شاید در نگاه اول بی اهمیت تلقی شود؛ اما اگر به راستی سلامت چه در بعد معنوی و چه در بعد جسمانی خط قرمز همه شهروندان و مسئولان باشد آیا جایی برای تردید و تامل باقی خواهد ماند؟نکته مهم دیگر آن که این طرح ها نباید تنها محدود به ماه محرم و صفر باشد؛ چرا که مناسبت های مذهبی و ملی بسیاری  در تقویم ما وجود دارد که از منظر زیست محیطی سلامت مردم و جامعه را تهدید می کند.عزاداری در محرم؛ به عنوان عالی ترین جلوه شور و سرمستی؛ حیف است که از فرهنگ به دور باشد. در ماهی که سراسر آن آداب خاص خود را دارد و بستر برای بروز ارادت ها و سرسپردگی های عارفانه فراهم است، نشاید که فقدان فرهنگ تصویر زیبای دین را خدشه دار سازد.عزاداری همراه با فرهنگ؛ باید  قرار دل هایمان باشد تا جلوه های دینداری به طور واقعی در تمام ابعاد متجلی شود

 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
متنی که در تصویر می بینید عینا تایپ نمایید
نظر
بيشتر
سال 1398  سال رونق تولید